………………..

………….

(૧૦)

………….

યૌવન ધન પાહુન દિન ચારા,

યૌવન ધન પાહુન દિન ચારા, વાકા ગર્વ કરૈ સો ગમારા.

પશુ ચામ કે બનત પનહિયા, નૌબત બનત નગારા,

નર દેહી કછુ કામ ન આવે, ભૂલા ફિરૈ ગમારા…

દશો શીશ ભુજા બિસ જાકે, પુત્રન કે પરિવારા,

મર્દ ગર્દ મેં મિલ ગૌ યારો, લંકા કે સરદારા…

હાડક પિંજરા ચામ સુ મઢિયા, ભીતર ભરા ભંગારા,

ઉપર રંગ સુરેખ રંગા હૈ, કારીગર કરતારા…

સત્યનામ જાનૈ નહિં વાકો, મારિ મારિ યમ હારા,

કહહિં કબીર સુનો હો સન્તો, છોડ ચલે પરિવારા…

……………

હે ગમાર મનુષ્યો ! આ યુવાની, ધન, દૌલત વિગેરેનો ગર્વ કરશો નહિં કારણકે ધન, દૌલત, સ્ત્રી, પુત્ર, આ શરીરની યુવાની વિગેરે ચાર દિવસના મહેમાન જેવી ક્ષણિક અને અનિત્ય છે. તે ક્યારે નષ્ટ થઈ જશે તેની ખબર નથી અને અંત સમયે આ કશું જ કામ લાગવાનું નથી કે સાથે જવાનું પણ નથી તેથી શ્રી કબીર સાહેબ આ દેહની અસારતા બતાવે છે. પશુના મૃત્યુ પછી તો તેના ચામડાનાં પગરખાં, ઢોલ, નગારાદિ વાજીંત્ર બને છે, જ્યારે મનુષ્યનો દેહ મર્યા પછી કોઈ જ કામમાં આવતો નથી, તે તું સમજ અને દેહનું મિથ્યાભિમાન કરી ગમારની જેમ ભટકીશ નહિં. લંકાના રાજા સરદાર રાવણને દશ માથાં, વીશ, હાથ તેમજ પુત્ર પરિવાર ધન સંપત્તિ અઢળક હોવા છતાં પણ આજે તેના દેહનો એક ટૂકડો પણ રહેવા પામ્યો નથી. આવા વીર પરૂષો પણ ધૂળમાં મળી ગયા એટલે કે પંચમહાભૂતમાં વિલીન થઈ ગયા તો સામાન્ય માણસની તો વાત જ શી કરવી? આ સુંદર દેહની રચના કારીગર કર્તા, ધર્તા, હર્તા, ઈશ્વરે હાડકાંનું પાંજરૂં બનાવી તેને ચામડીથી મઢી ઉપર સુંદર રેખા ચિહ્ન યુક્ત બે આંખ, કાન તથા મોઢું, નાક, ઈન્દ્રિયોથી રંગી દીધું છે, પણ તેની અંદર તો “ભંગાર” એટલે કે કર્કટ-કૂડા, મળ, મૂત્ર, માંસ, મજ્જા વિગેરે ભરેલું છે. તો આવા દેહનું અભિમાન કરીને તું તેમાં કેમ ભૂલ્યો છે? તેથી શ્રી કબીર સાહેબ કહે છે કે જેણે વિવેક વિચારાદિ દ્વારા આ સત્ય સ્વરૂપાત્મા રામનો અનુભવ કર્યો નહિં એટલે કે આત્માને દેહથી જુદો જાણ્યો નથી તેને જન્મ, જરા, વ્યાધિ તેમજ મૃત્યુ રૂપ દુઃખ ભોગવવું પડે છે અને સર્વ પરિવારને છોડીને એકલો જ દુઃખ ભોગવે છે તેથી જો યમયાતના રૂપ કષ્ટમાંથી મુક્તિ જોઈતી હોય તો શીઘ્ર ચેતીને રામનામનું સ્મરણ કરો અને દેહની આસક્તિ છોડો.    

…………

………….

(૧૧)

………….