…………

(ૐ)

………….

(૬)

ભજન બિના દિન બીતા જાય.

ભજન બિના દિન બીતા જાય.

કર લે ભજન ભલો તન પાયો, ભજન બિના સુખ પાયા કિન રે,

ઉપજત વિનશત યુગ ચારો ગૌ, વેદ વિચારત ગૈ મુનિ ગન રે.

પલ માંહીં પરલય હો જાઈ, વિનશત લગૈ ઘડી ના છિન રે,

કહૈં કબીર ભજન કર વાકા, પાનિ સે પિણ્ડ સમારા જિન રે.

…………

આ મનુષ્ય જન્મ ઘણો દુર્લભ છે તે વારંવાર મળતો નથી. છતાં પણ તમે તો આખી જીંદગી ઈશ્વર સ્મરણ, ભજન વગર વ્યર્થ વ્યતીત કરી દો છો. જ્યારે આ દેહમાંથી પ્રાણ છૂટી જશે ત્યારે તેનાથી કોઈ પ્રયોજન સિધ્ધ કરી શકવાના નથી. તેથી યમની યાતનાઓથી બચવા માટે શ્રી કબીર સાહેબ કહે છે કે આ ભલો મનુષ્ય દેહ ધારણ કર્યા પછી ઈશ્વર ભજન કરવું જોઈએ કારણકે ભજન વગર એટલે કે જ્ઞાન વગર દુઃખની નિવૃત્તિ થતી નથી અને નિરતિશય સુખની પ્રાપ્તિ થતી નથી. આ શરીર રૂપી ઘરને મર્યા પછી કોઈ સાથે લઈ જતું નથી. જીવોના મોહ, કામ, કર્માદિ દ્વારા તેમને કષ્ટ થાય છે, અને મોહાદિની નિવૃત્તિ કેવળ સર્વાત્મા સ્વરૂપ રામની પ્રાપ્તિથી જ થાય છે. આમને આમ કેટલાય શરીરો ચારે યુગમાં ઉત્પન્ન થઈને નાશ થઈ ગયા; વેદને ભણવા, વિચારવાવાળા મુનીઓ પણ મરી ગયા. આ સંસાર ક્ષણ ભંગુર છે તેનો પણ પ્રલય કાળમાં નાશ થઈ જાય છે. દરેક પ્રાણી સંસારમાં વારંવાર પોતાનાં કર્મનું ફળ ભોગવવા આવે છે અને જાય છે. આ દેહ પંચભૂતનું કાર્ય તેમજ મિથ્યા, ભ્રમરૂપ કૃત્રિમ તથા સ્વપ્ન તુલ્ય માયાથી યુક્ત છે. જો દેહની આ દશા છે તો વસ્તુતઃ કોણ કોનો પુત્ર છે? પિતા છે? સ્ત્રી છે? પતિ છે? કેવળ અજ્ઞાન કામમૂલક કર્મથી દરેક જીવ અનેક જન્મમાં ભ્રમે છે તેથી શ્રી કબીર સાહેબ આ દુઃખથી નિવૃત્ત થવા માટે કહે છે કે જે સર્વનો આધાર છે, જેની સત્તા માત્રથી આ બધું નિયંત્રણમાં રહે છે; તેનું ભજન કરો, સ્મરણ કરો જેથી તમારૂં કલ્યાણ થાય.

…………..

………….

(૭)