…………

(૫)

યા તન ધન કી કૌન બડાઈ,

યા તન ધન કી કૌન બડાઈ, દેખત નૈન માટી મિલિ જાઈ…

કંકર ચુન-ચુન મહલ બનાયા, આપન જાય જંગલ બસાયા,

હાડ જરૈ જસ લાકર ઝૂરી, કૈશ જરૈ જસ ઘાસ કી પૂરી…

યા તન ધન કછુ કામ ન આઈ, તાતે નામ જપો લૌ લાઈ…

કહૈં કબીર સુનો મેરે મુનિયાં, આપ મુયે ફિર ડૂબ ગઈ દુનિયાં…

………….

મનુષ્ય જે એવું સમઝે છે કે આઘરનું કાર્ય મારાથી જ ચાલે છે, આ શરીર મારૂં છે, મારા સર્વે ભાઈ, ભાંડું, પુત્ર, સ્ત્રી વિગેરે મારાં છે અને મારા ઉપકારક છે, એવા લોકોને માટે મોહનો ત્યાગ, વૈરાગ્ય તેમજ ભાવી દુઃખની નિવૃત્તિને માટે શ્રી કબીર સાહેબ ઉપદેશ આપે છે કે આ શરીર તેમજ ધનની શું બડાઈ કરો છો, કારણ કે આંખનાં પલકારામાં જ આ શરીર તેમજ ધનનો નાશ થઈ માટીમાં મળી જશે. પૈસા ભેગા કરીને સુંદર ઘર રહેવા માટે બનાવો છો પણ તારા જ બંધુઓ, પુત્ર, પત્નિ વિગેરે આ શરીર મર્યા પછી કહેશે કે આ મુડદાને જલદીથી ઘરની બહાર કાઢી સ્મશાનમાં લઈ જઈ બાળી દો. આ શરીરનાં હાડકાં સુકાં લાકડાંની જેમ અગ્નિમાં બળી જાય છે અને કેશ સુકા ઘાસની પુળીની માફક બળી જાય છે. આમ જે સગા સંબંધીને તું તારા માનતો હતો તે કોઈ તારાં નથી. મર્યા પછી કોઈ સાથે આવતા નથી. કેવળ કર્મ સંકલ્પ વશ આ બધા તને પ્રાપ્ત થાય છે. તેથી આ શરીર તેમજ ધન કોઈના કામમાં આવ્યું નથી, માટે તું ઈશ્વરનું સ્મરણ કર. શ્રી કબીર સાહેબ કહે છે કે, હે મુની લોકો ! જેનું મન મરી જાય છે તેને માટે આ સંસાર પણ મરી જાય છે;  દુનિયા ડૂબી જાય છે. કેવળ શરીર મરવાથી કાંઈ જ ફાયદો નથી. તેથી કર્તવ્ય છે કે હું ક્યાં છું? ક્યાં જઈશ? કોનો છું?  સંસારમાં કેમ જન્મ્યો છું? મારો બંધુ કોણ છે? હું કોણ છું? વિગેરેની ચિંતા કરી મોહની નિવૃત્તિને માટે મરણકાળ સુધી સત્સંગ વિચારાદિ કરી કોઈ સાંસારિક પદાર્થોમાં આસક્તિ કરવી નહિં, કારણકે આત્મ સ્વરૂપની સ્થિતિ માટે માતા, પિતા, પુત્ર, સ્ત્રી વિગેરે સહાયતા કરતા નથી; કેવળ ધર્મ જ રક્ષા કરે છે. એટલે ઈશ્વરનું નામ સ્મરણ કરી આ સંસાર રૂપી સાગરથી પાર થાઓ…

…………

(ૐ)

………….

(૬)